Schotland, Ross-shire & Sutherland
220km in prachtige landschappen en uitgestrekte ruimtes waar men niemand tegenkomt
Van de westkust (Poolewe, aan Loch Ewe) tot de oostkust (Ardgay, aan de Dornoch Firth) doorheen Ross-shire en dan verder noordwaarts naar de Flow Country van Sutherland.
Verslag van LHOON, 10 januari 2008.
Proloog
Zoals de vorige keer ging ook ditmaal de heenreis via een vlucht tot Newcastle, waar ik de gelegenheid had om een met sloop bedreigd monument van brutalistische betonarchitectuur te gaan bezoeken: het Trinity Centre Multi-Storey Car Park te Gateshead, bekend uit de film Get Carter met Michael Caine. De volgende morgen ging het met de lokale trein naar Glasgow via Carlisle, met gelegenheid voor de nodige aankopen voor onderweg: oatmeel, gas, thee, enz. Het avondprogramma omvatte ook nog een aantal sociale activiteiten.
De dag daarop, zondag, zat ik ook nog te Glasgow: trein- en busverbindingen op zondag zijn zo mager dat het mij nauwelijks mogelijk zou zijn het gewenste startpunt te bereiken. Tijd dus voor een lokale exploratie van in een staat van verval verkerende industriële voorsteden als Partick, Govan en Paisley; een prachtige atmosfeer van stedelijk verval als contrast de natuur die nog moet komen… Verblijf te Glasgow in het Cairncross House, een studentenhome in het westen van de stad.
Maandag 09 juli
Vroeg er uit met de bus 62 om de 07.08 naar Inverness te halen, en verder naar Achnasheen op de Kyle lijn, en aansluiting met het busje naar Poolewe (NG857807). Aldaar definitief vertrokken om 13.45 voor het eerste deel van de trip. Mooi weer, de smoke-vest verdwijnt al snel in de rugzak. Enkele kilometers op een grindweg tot de boerderij Kernsary. Er lopen hier behoorlijk wat herten rond. Vervolgens op een vrij nieuw aangelegd pad omhoog in de richting van het Fionn Loch, waar kamp wordt gemaakt te Polt Fraochain (NG969753). Ik eet een gedroogde maaltijd (Noorse vis): niet echt slecht, maar eigenlijk kost dit veel geld voor wat het voorstelt. Een zeer mooie zonnige avond, met een fris windje dat de insecten uit de buurt houdt, een zeer mooi begin van de trip. Vandaag één wandelaar gezien, en een afstand van 15,6 km afgelegd.
Dinsdag 10 juli
De volgende morgen: gedaan met het goed weer! Het heeft flink geregend en er hangt mist over de hoogten: boven 500m is niets te zien. Desondanks moet ik op weg: over het dijkje tussen Fionn Loch en Dubh Loch naar Carnmore, en dan steil omhoog naar Lochan Feith Mhic-illean. Even steil afdalen naar de Gleann na Muice tot het huis Lacharantivore. Dan moeten er twee flinke rivieren worden overgestoken: de Abhainn Gleann na Muice en de Abhainn Strath na Sealga, met er tussen een zeer drassig terrein! Het lukt met een minimum aan natte voeten, en zo bereik ik de Shenavall bothy. Hier is het zeer druk: op enkele minuten komen niet minder dan zeven wandelaars voorbij! Ik hou hier nog een korte pauze om te kijken hoe ze sukkelen in het drassig terrein. Van het prachtige panorama op de bergen in de omgeving is door de mist toch niets te zien. Verder, weer steil omhoog! Uiteindelijk kamp gemaakt aan de oever van de Allt Lochan na Bradhan (NH087816), op 392 m hoogte, na 17 km te hebben afgelegd. ‘s Avonds komen er nog twee gasten van de reddingsdiensten langs, op zoek naar een vermiste wandelaar. Wellicht ging het om de man die ik de vorige avond had zien passeren.
Woensdag 11 juli
‘s Morgens afdaling naar Corrie Hallie (Dundonnell), waar de A832 wordt overgestoken. Weldra terug steil klimmen tot Loch an Tiompain voor een lunchpauze, en dan komen we uit boven Strath More. Een zeer steile afdaling tot nabij de oevers van Loch Broom: we zijn terug bijna op zeeniveau hier! Een eindje langs de vrij drukke A835 (hoofdweg naar Ullapool) tot Inverlael, en dan door de bosaanplantingen tot aan de verlaten nederzetting Glensguaib (NH206852). Een overwoekerde krot, het ganse terrein begroeid met varens, maar nog een mooi stukje gras om kamp te maken. De plaats is echter vergeven van de insecten: op enkele seconden moet ik een honderdtal midge-beten slikken! Insmeren met product (Nordic Summer, een Zweedse specialiteit), een pot oatmeal eten en dan snel schuilen achter het vliegengaas! Vandaag 19,3 km afgelegd.
Donderdag 12 juli
Vandaag een zware klim voor de boeg: het hoogste punt van de mars, bijna 800 meter! Desondanks is het bijna 11.00 wanneer er uiteindelijk opgekraamd wordt en de beklimming wordt aangevat. Niettegenstaande de mist zijn er prachtige uitzichten. Het pad is goed begaanbaar tot boven. Lunchpauze aan het Lochan Sgearaich en verder tot op het plateau bij Meall a’Choire Ghlais. Het is dan gedaan met het pad, de afdaling naar Gleann Beag moet op zicht genomen worden. Via de drassige valleibodem verder tot Glenbeg (NH313835), waar er 2 bothy’s ter beschikking zijn! Er is niemand anders aanwezig. De stoof wordt aangestoken, maar het is een rokerige bedoening, tot duidelijk wordt dat de schoorsteenklep nog dicht is! Eens deze open staat, brandt de stoof echter goed door en kunnen alle natte kleren worden gedroogd! Een warme avond tot de stoof uit is! Vandaag 13,6 km afgelegd.
Vrijdag 13 juli
Opstaan, ontbijt, stoof uitkuisen en vertrek rond 10.00. Vandaag de hele dag geleidelijk dalen naar de oostkust toe. De eerste twee kilometer nog door de drassige vallei, nadien op een degelijke grindweg via Deanich en Alladale. Goed weer, goede vooruitgang: vandaag 20,7 km. Op het eind van de dag wordt terug de bewoonde wereld bereikt en moet een kampplaats gevonden worden: ideaal hiervoor bleek het terrein vlak onder het George Ross-monument te Amatnatua (NH472898). Haverkoeken in de pan gebakken als avondmaal: veel minder afwas dan met pap te maken!
Zaterdag 14 juli
Gans de nacht regen, maar tegen 09.00 is het opgeklaard en kunnen we terug de baan op. Via de zeer kalme asfaltweg op de zuidkant van Strath Carron gaat het naar Ardgay, waar ik al uitkijk naar het eerste café sinds een week! De lokale pub blijkt echter gesloten voor renovatie, moet dus de brug over tot Bonar bridge voor een weldoende pint. Vandaar verder langs de A836, die echter kan verlaten worden voor het bospad via Maikle en Balblair Wood tot Invershin, ook hier is een pub! Over de voetbrug die aan het spoorviaduct hangt, en dan is het nog een kort stukje tot de Carbisdale Castle jeugdherberg (NH574954). Een prachtig kasteel en het eerste warmwaterbad sinds een week! Altijd goede wegen, voornamelijk plat, 24,6 km gestapt.
Zondag 15 juli
Voor vandaag staat een korte overgangsetappe op het programma: slechts 14,5 km op verharde weg, via de Shin Falls, eerder een stroomversnelling dan een echte waterval maar zeer toeristisch uitgebouwd, naar Lairg, waar ik mij kort na de middag installeer op de plaatselijke camping (NC587062). Tijd om boodschappen te doen (vooraad oatmeel en whisky aanvullen!), en ‘s avonds op café (de Tip Inn, op 200 m van de camping), met o.a. twee Brusselse studenten die een velotoer maken.
Maandag 16 juli
Weer regen gedurende de nacht, maar tegen de morgen is het gedaan. De niet meer nodig zijnde kaarten terug naar huis gestuurd in het postkantoor, en dan weer de baan op, omhoog naar het gehucht Saval en dan door het bos voor nog een stukje op de A836, en vervolgens de bosweg naar Dalnessie, een “dorp” bestaande uit een boerderij, een schuur en een vakantiewoning. Van hieruit zijn het terug slechte wegen en paden, de wildernis van Sutherland in! Geen grote hoogten maar heuvels met drassig grasland die zich in alle richtingen uitstrekken. Op de kaart noemt dit forest, maar bomen zijn er niet te zien. Ik ga tot een punt langs de Allt Gobhlach (NC630187), een rustige plaats temidden van nergens, met slechts een kudde herten die de eenzaamheid doorbreekt. Een goede plaats om nog wat haverkoeken te eten en whisky te drinken! Vandaag 20,5 km afgelegd.
Dinsdag 17 juli
Goed geslapen, een laat vertrek vanop deze mooie plaats. Omhoog langs de Allt Gobhlach, moeilijke evolutie langs een slecht en modderig pad. Er komt dan ook nog eens een dikke mist opzetten vanaf 400m hoogte (gelukkig blijft het gans de dag droog), dus komt het er op aan de juiste richting te vinden tot het zeer drassige plateau bij Meall an Fhuarain. De afdaling naar Coire na Fearna gaat veel vlotter, en weldra komt Loch Choire in zicht. Een mooi pad langs de oever van het meer tot voorbij de Loch Choire Lodge, om een kampplaats te vinden bij de oude schaapskooi nabij de Allt na Sroine (Neusbeek) (NC663309). Dergelijke plaatsen zijn meestal vrij vlak, met groen gras en ideaal om te kamperen. Vandaag toch nog 18,3 km afgelegd.
Woensdag 18 juli
Het grootste deel van de dag gaat het over de Loch-Choire grindweg oostwaarts, door een vrij vlak landschap met meren. Zeer weinig beweging hier, enkel een tweetal auto’s van de lokale werkmannen. Nog enkele kilometers over de even rustige B871 tot Kinbrace, pauze hier aan het station. Enkele kilometers noordwaarts langs de A897 om een geschikte kampplaats te vinden: enigszins in defilade positie vanaf de weg, een valleitje waar een zevental herten graasden (NC872327). Een mooi plekje gras, moet eerst wel enkele hertekeutels vewijderen! De herten blijven vanop veilige afstand een oogje in het zeil houden. Vandaag 25,5 km afgelegd.
Donderdag 19 juli
Een mooie dag vandaag, en vroeg vertrek voor eerst een lang stuk langs de A837 tot Forsinard. Dit is wel een A-weg, maar met één rijvak en zeer weinig verkeer. Te Forsinard bezoek aan het natuurinformatiecentrum in het oude stationsgebouw. Het grote Forsinard hotel heeft jammer genoeg geen publieke bar. Verder dus, nog een vijftal kilometer langs deze weg tot Forsinain, en dan oostwaarts via de piste door het bos. De sparrenplantages zijn hier geen succes gebleken, en worden thans terug omgezaagd om het oude veenland te herstellen. Het is hier één grote hoogvlakte met venen en meertjes, met enkele heuvels ver op de horizon. Gelukkig is er een degelijk aangelegde zandweg. Er is hier vrijwel niemand te zien, één auto met kennelijk vissers gekruist.
Tegen 19.00, na 33,9 km, bereik ik uiteindelijk Altnabreac station (ND004457). Dit was de voorziene eindbestemming, die zelfs één dag vroeger dan voorzien wordt bereikt, dank zij de goede wegen de laatste twee dagen die grote dagafstanden toelieten. Nog een tweetal uren uitrusten op het van insecten vergeven perron, en dan teken doen aan de trein van 21.09 om te stoppen (halte op verzoek!), richting Thurso. Een kaartje uitgegeven vanaf Altnabreac is een zeldzaam stuk: per jaar stappen hier minder dan 200 reizeigers op of af! Aangekomen in Thurso, inchecken in Sandra’s hostel, en dan naar de Commercial bar voor enkele welsmakende pinten!
Epiloog
Een dag eerder aangekomen dan gepland, dit betekent dus dat ik me een rustdag kan veroorloven! Een wandeling door Thurso, naar het strand om de schoenen te poetsen (was er de vorige avond niet meer van gekomen) en een tas thee op te schinken (om de laatste gas op te gebruiken), en vooral een bezoek aan de plaatselijke pubs! Verblijf in Sandra’s backpackers hostel, een zeer aan te bevelen accomodatie. De volgende dag de trein om 06.51, via Inverness (waar nog de gelegeheid is om een haggis te kopen en een pint te drinken in de traditionele Phoenix pub) en Aberdeen naar Edinburgh, aldaar overnachting in studentenhome en bezoek aan de bekende muziekpubs Bannermans en Whistle Binkies.
Voor de finale terugreis per trein naar Carlisle, waar ik gehoopt had nog een keer via de Settle-Carlisle lijn te reizen. Deze was echter gesloten door werken, vandaar moet het dus via Preston en verder naar Manchester airport voor de terugvlucht naar Brussel.
Conclusie
Dit was een zeer aangename trip, thuisgekomen met een aangename ervaring rijker en ruim 5 kg lichter, hopelijk komen deze er niet te snel weer bij! Voor mij blijft Schotland het unieke paradijs om dit soort voettochten te maken, het enige gebied binnen een straal van 1000 km van België waar men een combinatie vindt van:
- prachtige landschappen en uitgestrekte open ruimte waar men niemand tegenkomt
- vrije toegang en vrij kamperen in de wildernis
- gematigd klimaat, niet te warm zodat een inspanning draaglijk blijft
De vochtigheid (dit viel goed mee, slechts enkele malen een korte bui moeten trotseren) en de ambetante insecten moet men er maar bij nemen, dit weegt niet op tegen de voordelen, en deze problemen zijn snel vergeten bij een goede borrel whisky!
Niemand heeft gereageerd tot nu toe.